Eerste resultaten van het STA2R-register: wat weten we inmiddels over de behandeling van alopecia areata met JAK-remmers?

Een belangrijke mijlpaal: de eerste onderzoeksresultaten uit het landelijke STA2R-register, opgezet door het Erasmus MC, zijn gepubliceerd! Dit register volgt mensen met alopecia areata (AA) die worden behandeld met systemische medicatie. De Alopecia Vereniging was vanaf de opzet betrokken, vanuit het belang van patiëntparticipatie en het verbeteren van kennis over deze aandoening en de behandelmogelijkheden.

Waarom is dit onderzoek belangrijk?
Alopecia areata is een auto-immuunziekte waarbij het afweersysteem de haarzakjes aanvalt, waardoor haaruitval ontstaat. Bij ernstige vormen zijn soms medicijnen nodig die het afweersysteem beïnvloeden. De afgelopen jaren zijn nieuwe behandelmogelijkheden beschikbaar gekomen: de zogenaamde JAK-remmers. Baricitinib (Olumiant®) en ritlecitinib (Litfulo®) zijn goedgekeurd voor volwassenen en jongeren vanaf 12 jaar. Hoewel eerdere klinische studies hoopgevende resultaten lieten zien, is er nog relatief weinig bekend over de effectiviteit en verdraagbaarheid van deze medicijnen in de dagelijkse praktijk.Om hier meer inzicht in te krijgen, is het landelijke Systemic Treatments for Alopecia Areata Registry (STA2R) opgezet

Wat hebben de onderzoekers onderzocht?
In deze eerste studie zijn 166 volwassenen met alopecia areata gevolgd die tussen januari 2024 en april 2026 startten met baricitinib (106 patiënten) of ritlecitinib (60 patiënten).
De onderzoekers volgden gedurende twaalf maanden de mate van haarverlies, gemeten met de SALT-score (Severity of Alopecia Tool). Deze score geeft het percentage haarverlies op de hoofdhuid weer: 100 betekent volledig haarverlies en 0 betekent geen haarverlies. Ook werden de ervaren ziektelast en verdraagbaarheid van de behandelingen onderzocht.

Wat zijn de belangrijkste resultaten?
De resultaten laten zien dat patiënten die werden behandeld met baricitinib of ritlecitinib gemiddeld geleidelijk meer hoofdhaar terugkregen gedurende de eerste twaalf maanden van behandeling. De belangrijkste bevindingen op een rij:

• Haargroei met beide behandelingen: bij beide medicijnen nam haargroei gedurende de behandeling significant toe.
• Vergelijkbare resultaten: er werd geen verschillen gevonden in de mate van haargroei tussen baricitinib en ritlecitinib.
• Na twaalf maanden: van de patiënten met beschikbare meetgegevens had 64% in de baricitinib groep en 50% in de ritlecitinibgroep een SALT-score van 20 of lager bereikt. Dit betekent dat zij op dat moment nog maximaal 20% haarverlies op de hoofdhuid hadden.
• Verbetering van de ziektelast: naast de haargroei werden ook verbeteringen gezien in de ervaren ziektelast.
• Goede verdraagbaarheid: beide behandelingen werden over het algemeen goed verdragen. De meest voorkomende bijwerkingen waren luchtweginfecties, huidklachten (zoals acne) en milde afwijkende bloeduitslagen. Slechts bij een klein aantal patiënten was het nodig om de behandeling vanwege bijwerkingen te stoppen (2% bij baricitinib en 4% bij ritlecitinib).

Niet iedereen bereikt voldoende haargroei en de behandelrespons verschilt per persoon. De resultaten laten zien dat beide medicijnen in de dagelijkse praktijk effectief kunnen zijn bij volwassenen met ernstige alopecia areata.

Waarom is het STA2R-register zo belangrijk?
Deze eerste publicatie is een belangrijke stap, maar het onderzoek stopt hier niet. Het STA2R-register verzamelt gegevens van patiënten over een langere periode. Hierdoor kunnen onderzoekers niet alleen de effectiviteit van behandelingen beter begrijpen, maar ook meer leren over bijwerkingen, de langetermijnveiligheid en de invloed van behandelingen op de kwaliteit van leven.

Juist omdat alopecia areata zo verschillend kan verlopen en de behandelrespons per persoon uiteenloopt, zijn gegevens uit de dagelijkse praktijk onmisbaar. Door patiënten gedurende langere tijd te volgen, kunnen we steeds beter begrijpen welke behandelingen voor welke patiënten het meest geschikt zijn.

De Alopecia Vereniging is daarom vanaf de opzet betrokken geweest bij het STA2R-register. We vinden het belangrijk dat patiënten een stem hebben in onderzoek en dat hun deelname daadwerkelijk bijdraagt aan betere zorg en meer kennis over alopecia areata. Zoals Max Nods, oud-voorzitter van de Alopecia Vereniging, het verwoordt: “De data in het register zijn onmisbaar voor toekomstig onderzoek en uiteindelijk de weg naar oplossingen voor deze vervelende aandoening.”

Meer lezen?
De volledige wetenschappelijke publicatie is hier te vinden:
Real-world effectiveness and tolerability of baricitinib and ritlecitinib in adults with alopecia areata: results from the STA2R registry